# Noodstroom bij een stroomstoring: wat kan een thuisbatterij?

URL: https://heravolt.nl/services/back-up-energieopslagoplossingen/
Bijgewerkt: 26 september 2026

Een thuisbatterij levert bij een stroomstoring alleen stroom als het systeem daarvoor is ingericht. Er zijn twee vormen. Met noodstroom (EPS) blijven een paar groepen of één aparte uitgang werken. Met back-up voor het hele huis neemt een automatische schakelaar de hele woning over.[1] Wat er dan draait, hangt af van het vermogen van de omvormer, het aantal fasen en de reserve in de batterij.

## Waarom werkt een thuisbatterij niet vanzelf bij een stroomstoring?

Een gewone thuisbatterij is netgekoppeld: hij werkt samen met het stroomnet en volgt de spanning van dat net. Valt het net weg, dan valt dat houvast weg en stopt de omvormer. Zonder extra voorziening staat je huis dan net zo goed zonder stroom als dat van de buren, ook al is je batterij vol.

Sommige systemen kunnen bij een storing zelfs niet laden of opstarten. In de handleiding van de Sunny Boy Storage 2.5 schrijft SMA dat de batterijen niet kunnen worden opgeladen als het net er niet is, en dat de batterijomvormer dan ook niet kan worden ingeschakeld.[2]

Voor noodstroom zijn twee dingen nodig. Ten eerste een omvormer die zelfstandig een eigen spanning kan maken, los van het net. Ten tweede een schakeling die je huis, of een deel ervan, van het openbare net scheidt voordat de batterij gaat leveren. Zo stuurt je batterij geen stroom het net in terwijl dat uitligt. Tesla schrijft bijvoorbeeld dat een Backup Gateway 2 nodig is om een Powerwall 3 als back-upsysteem te installeren.[3]

Of jouw batterij noodstroom kan, hangt dus af van de omvormer en van wat er in de meterkast is aangelegd. Achteraf toevoegen kan soms, maar niet bij elk systeem. Vraag het daarom vóór de aankoop na.

## Wat is het verschil tussen noodstroom (EPS) en back-up voor het hele huis?

EPS staat voor emergency power supply. Het is de eenvoudigste vorm: de omvormer heeft een aparte uitgang waarop je een paar apparaten of één groep aansluit. Bij sommige systemen moet je die handmatig inschakelen. SMA beschrijft voor de Sunny Boy Storage dat je bij netuitval met de ingebouwde Secure Power Supply-functie handmatig overschakelt op noodstroom.[4]

Bij back-up voor het hele huis zit er een automatische schakelaar tussen het net en je meterkast. Die ziet de storing, koppelt de woning los en laat de batterij alles overnemen. Volgens SMA kan een optionele omschakelaar zo de volledige stroomvoorziening over alle drie de fasen automatisch overnemen.[4] Tesla onderscheidt op dezelfde manier een back-up voor het hele huis en een back-up voor een deel van het huis.[3]

**Noodstroom en back-up vergeleken (op basis van fabrikantinformatie, september 2026)**

| Kenmerk | Noodstroom (EPS) | Back-up hele huis |
| --- | --- | --- |
| Wat blijft werken | Eén uitgang of een paar groepen | Alle groepen, binnen het vermogen |
| Inschakelen | Soms handmatig | Automatisch |
| Extra in de meterkast | Aparte groep of uitgang | Omschakelaar of back-upkast |
| Onderbreking | Van milliseconden tot handwerk | Kort, afhankelijk van het systeem |

Hoe kort de onderbreking is, verschilt sterk. Victron schrijft dat de omvormer in de MultiPlus-II binnen 20 milliseconden overneemt, zo snel dat computers doorwerken.[5] Andere systemen hebben een korte stroomonderbreking nodig. Klokken en routers starten dan opnieuw op.

## Welke apparaten werken op noodstroom van een thuisbatterij?

Twee grenzen bepalen wat werkt: het vermogen van de omvormer in kilowatt (kW) en de energie in de batterij in kilowattuur (kWh). Het vermogen zegt hoeveel apparaten tegelijk kunnen draaien. De energie zegt hoe lang. Tesla geeft voor de Powerwall 3 een uitgangsvermogen op van 3,68 tot 11,04 kW, afhankelijk van de uitvoering en instelling.[3] Een kookplaat, een waterkoker en een wasdroger tegelijk kunnen samen al boven een lager vermogen uitkomen.

Let ook op de fasen. Levert de noodstroom op één fase, dan werkt een apparaat dat op drie fasen is aangesloten niet, zoals sommige warmtepompen of een 3-fase laadpaal. SMA noemt voor de hybride omvormer Sunny Boy Smart Energy een back-up voor het hele huis bij zowel 1- als 3-fase-installaties.[1]

Kies daarom samen wat echt door moet. Denk aan:

- de cv-ketel of de regeling van de verwarming, want volgens de overheid werken cv-installaties bij een stroomstoring niet meer;[6]
- de koelkast en de vriezer;
- verlichting in de woonkamer en de keuken;
- de router, zodat je bereikbaar blijft via internet;
- medische apparatuur of een pomp in de kruipruimte, als je die hebt.

Grote verbruikers passen daar slecht bij. Een laadpaal van 11 kW vraagt in zijn eentje al bijna het hoogste uitgangsvermogen dat Tesla voor de Powerwall 3 noemt.[3] Zet zulke apparaten dus niet op een noodstroomgroep.

## Hoeveel reserve houd je in de batterij aan voor noodstroom?

Een batterij die elke dag zijn werk doet, is ’s ochtends vroeg vaak bijna leeg. Valt de stroom dan uit, dan is er weinig over. Wie noodstroom belangrijk vindt, stelt daarom een reserve in: een deel van de batterij dat hij in normaal gebruik niet leegtrekt. Hoe groter de reserve, hoe minder capaciteit er overblijft om dagelijks te besparen.

Een rekenvoorbeeld: een huishouden dat 3.500 kWh per jaar gebruikt, verbruikt gemiddeld zo’n 0,4 kWh per uur. Voor 12 uur het hele huis is dan ongeveer 5 kWh nodig, als het verbruik gelijkmatig is. Met alleen de belangrijkste groepen kom je veel langer toe. In de [rekenhulp](https://heravolt.nl/thuisbatterij/#rekenhulp) kun je het aantal uren noodstroom invullen; die telt het mee in de aanbevolen capaciteit.

Het helpt als je zonnepanelen de batterij tijdens een storing bijladen. Of dat kan, verschilt per systeem. Bij een hybride omvormer zitten panelen en batterij aan hetzelfde apparaat; SMA schrijft dat de Sunny Boy Smart Energy blijft werken als het net uitvalt.[1] Bij een systeem met een losse batterijomvormer is dat niet vanzelfsprekend. Het verschil tussen die twee opstellingen lees je bij [hybride of losse batterijomvormer](https://heravolt.nl/services/hybride-systemen-netgekoppeld-energieopslag/).

## Is een back-upvoorziening de moeite waard?

Het stroomnet in Nederland is betrouwbaar. Netbeheer Nederland meldt voor 2025 een gemiddelde uitvalduur van 23,4 minuten per aansluiting per jaar.[7] Voor de meeste huishoudens is noodstroom daarom geen reden om een thuisbatterij te kopen. Een batterij levert zijn waarde vooral in het dagelijks gebruik; of dat voor jou opweegt, staat in [is een thuisbatterij rendabel](https://heravolt.nl/kennisbank/thuisbatterij-rendabel/).

Toch zijn er situaties waarin noodstroom wel verstandig is. Geplande onderbrekingen nemen volgens Netbeheer Nederland toe en duurden in 2025 gemiddeld 241 minuten.[7] Werk je thuis, of heb je een pomp die kelder of kruipruimte droog houdt, dan kan een paar uur stroom veel waard zijn. De overheid adviseert daarnaast om je voor te bereiden op een langere storing.

> “Wanneer er een stroomstoring is die 72 uur of langer duurt, kan dit voor grote problemen zorgen.”
>
> — [Denk vooruit (Rijksoverheid)](https://www.denkvooruit.nl/risicos/risicos-in-nederland/geen-stroom)[6]

Voor 72 uur het hele huis heeft een huishouden met 3.500 kWh per jaar zo’n 29 kWh nodig. Een thuisbatterij heeft volgens Milieu Centraal meestal 2 tot 20 kWh.[8] Voor een paar belangrijke groepen kom je met dezelfde batterij veel verder, zeker als de zon hem overdag bijlaadt. We kijken in het adviesgesprek welke vorm bij je huis past en wat daarvoor in de meterkast nodig is.

## Veelgestelde vragen

### Werken mijn zonnepanelen bij een stroomstoring?

Zonder back-upvoorziening niet: de omvormer stopt als het net wegvalt. Met een hybride omvormer die back-up ondersteunt, kunnen panelen en batterij blijven werken. SMA noemt dat voor de Sunny Boy Smart Energy.[1] Het hangt dus af van je omvormer.

### Kan ik noodstroom later nog toevoegen?

Soms. Bij een aantal hybride omvormers kun je de back-upfunctie later installeren; SMA noemt dat voor de Sunny Boy Smart Energy.[1] Andere systemen kunnen het helemaal niet. Kies je nu een batterij, vraag dan na of noodstroom later mogelijk is.

### Merk ik iets van het omschakelen?

Dat hangt van het systeem af. Victron noemt voor de MultiPlus-II een overname binnen 20 milliseconden, zodat computers doorwerken.[5] Bij andere systemen valt de stroom kort weg en starten klokken en routers opnieuw op.

### Is een aggregaat een alternatief?

Voor lange storingen kan dat, maar een aggregaat moet veilig worden aangesloten en draait op brandstof. Een thuisbatterij met back-up schakelt stil en automatisch om, maar heeft een beperkte voorraad. Welke keuze past, hangt af van hoe lang je zonder stroom wilt kunnen.

## Bronnen

1. [Sunny Boy Smart Energy (hybride omvormer)](https://www.sma.de/en/products/hybrid-inverters/sunny-boy-smart-energy) — SMA Solar Technology. Geraadpleegd 26 september 2026.
2. [Operating manual Sunny Boy Storage 2.5 (versie 1.6)](https://files.sma.de/downloads/SBS25-1VL-10-BE-en-16.pdf) — SMA Solar Technology. Geraadpleegd 26 september 2026.
3. [Powerwall 3 – datasheet (UK)](https://energylibrary.tesla.com/docs/Public/EnergyStorage/Powerwall/3/Datasheet/en-uk/Powerwall-3-Datasheet-EN.pdf) — Tesla. Geraadpleegd 26 september 2026.
4. [Sunny Boy Storage 3.7 / 5.0 / 6.0 – datasheet](https://files.sma.de/downloads/SBSxx-10-DS-en-31.pdf) — SMA Solar Technology. Geraadpleegd 26 september 2026.
5. [MultiPlus-II omvormer/lader](https://www.victronenergy.com/inverters-chargers/multiplus-ii) — Victron Energy. Geraadpleegd 26 september 2026.
6. [Geen stroom](https://www.denkvooruit.nl/risicos/risicos-in-nederland/geen-stroom) — Denk vooruit (Rijksoverheid). Geraadpleegd 26 september 2026.
7. [Betrouwbaarheid van energienetten blijft hoog, geplande uitval neemt opnieuw toe](https://www.netbeheernederland.nl/artikelen/nieuws/betrouwbaarheid-van-energienetten-blijft-hoog-geplande-uitval-neemt-opnieuw-toe) — Netbeheer Nederland, 16 maart 2026. Geraadpleegd 26 september 2026.
8. [Thuisbatterij: zonne-energie opslaan](https://www.milieucentraal.nl/energie-besparen/zonnepanelen/thuisbatterij-zonne-energie-opslaan/) — Milieu Centraal, 16 september 2026. Geraadpleegd 26 september 2026.